أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
140
قانون ( فارسى )
جملهء پنجم - وريدها « 223 » اين جمله مشتمل بر پنج فصل است . فصل اول - تعريف وريدها وريدها رگهاى بدون ضربان هستند و همگى از كبد منشاء گرفتهاند « 224 » . وريدهائى كه ريشه تمام وريدها را تشكيل مىدهند عبارتند از دو وريد كه يكى از آنها از سطح مقعر كبد سر بيرون مىآورد و مهمترين فائده آن رساندن غذا به كبد است و آن را وريد باب كبدى مىنامند . وريد ديگر از سطح محدب كبد « 225 » برخاسته است و كارش تحويل گرفتن غذا از كبد و رساندن آن به اندامهاست . اين وريد را وريد اجوف مىنامند . اينك وريد باب را شرح مىدهيم .
--> ( 223 ) - وريد ( سياهرگ ) رگ خونى غير ضرباندار كه جهت آن بسوى قلب مىباشد و برعكس آن سرخرگ تحت تاثير ضربانهاى قلب خون را از قلب خارج و وارد گردش خون بزرگ بدن مىكند . بطور كلى سياهرگ را به معناى رگى كه داراى خون با اكسيژن كم و سرخرگ را رگى كه با اكسيژن زياد است مىتوان بيان كرد ، البته به استثناى سرخرگ و سياهرگهاى ريوى . رگى كه خون سياهرگى جمع شده از تمام بدن را از ( بطن راست ) قلب به طرف ريهها هدايت مىكند سرخرگ ريوى ناميده مىشود و چهار وريدى كه خون سرخرگى حاوى اكسيژن بيشتر را به طرف ، دهليز چپ قلب مىبرند سياهرگهاى ريوى ، ناميده مىشوند . ( 224 ) - اين استنباط نادرست كه وريدها از كبد منشاء گرفتهاند باعث شد كه اين تصور پيش آيد كه وريدها مواد غذائى را به اندامهاى بدن مىرسانند . مىدانيم كه همراه هر شريان دو وريد وجود دارد و شريانها در هر عضو به موئين رگ شريانى تبديل مىشوند كه موئين رگهاى وريدى هم در همان جا تشكيل شده و فضولات عضو را جمعآورى كرده ، وارد وريدها مىكنند . ( 225 ) - از سطح خلفى فوقانى كبد وريدهاى كبدى ( 2 تا 3 وريد ) خارج شده ، بوريد اجوف تحتانى مىپيوندند .